Rızık nedir, nasıl genişler?

Rızık deyince çoğumuzun aklına para gelir. Oysa Kur’an’da rızık, Allah’ın kullarına verdiği her türlü faydalı şeydir: Yiyecek, sağlık, ilim, eş, evlat, huzur, hatta iman.

Rızkı veren

وَمَا مِنْ دَابَّةٍ فِي الْأَرْضِ إِلَّا عَلَى اللّٰهِ رِزْقُهَا

“Yeryüzünde yürüyen her canlının rızkı yalnızca Allah’a aittir.”

Hûd 6

Rızık Allah’ın elindedir. Ama Kur’an ve sünnet, rızka kapı açan bazı ameller de anlatır.

1. Takva

“Kim Allah’a karşı gelmekten sakınırsa Allah ona bir çıkış yolu açar ve onu beklemediği yerden rızıklandırır. Kim Allah’a tevekkül ederse O, ona yeter.”

Talâk 2-3

“Beklemediği yerden.” Rızık bazen hiç hesaba katmadığın bir kapıdan gelir.

2. İstiğfar

Hz. Nûh kavmine şöyle diyordu: “Rabbinizden bağışlanma dileyin. Çünkü O çok bağışlayıcıdır. Size gökten bol bol yağmur indirsin, mallarınızı ve oğullarınızı çoğaltsın.” (Nûh 10-12). Günahlar rızkın önünde bir perdedir; istiğfar o perdeyi kaldırır.

3. Sıla-i rahim

“Rızkının genişlemesini ve ömrünün uzamasını isteyen, akrabasını gözetsin.”

Buhârî 5986; Müslim 2557

Akrabalık bağı üzerine: Sıla-i rahim.

4. Emek

“Hiç kimse, elinin emeğinden daha hayırlı bir yemek yememiştir. Allah’ın peygamberi Dâvûd da elinin emeğinden yerdi.”

Buhârî 2072

Rızık beklenmez, aranır. Kuşlar bile sabah yuvadan çıkar: Tevekkül nedir?

5. Şükür ve sadaka

“Şükrederseniz elbette size nimetimi artırırım.” (İbrâhîm 7). Ve “Sadaka malı eksiltmez.” (Müslim 2588). Vermek, almanın bir yoludur.

Rızık ile kıyaslama

Kur’an, rızkın insanlar arasında farklı dağıtıldığını ve bunun bir imtihan olduğunu söyler: “Allah rızkı dilediğine bol verir, dilediğine daraltır.” (Ra’d 26). Başkasının rızkına bakıp üzülmek yerine, kendi rızkının bereketini istemek daha hayırlıdır.

Rızık için dualar

• Borç ve darlık için Hz. Ali’ye öğretilen dua: Borçtan kurtulma duası.
• Gurbette, işsiz kalan Hz. Mûsâ’nın duası: Gurbetteki dua.
• Sabah namazından sonra okunan dua: “Allah’ım! Senden faydalı ilim, helal rızık ve kabul edilmiş amel isterim.” (İbn Mâce 925)